Vaffelhjarte

(Roman, 2011, utdrag)

Pappa ønskes

Dagen etter begynte pappa på sommarprosjektet. Det gjer han kvar sommar. Prosjektet er som regel noko stort og vanskeleg som skal byggast. Og det er alltid mamma som har bestemt det. Dette året hadde mamma bestemt at vi skulle ha ein steinmur ovanfor plattingen. Lena var storfornøgd. Ho er så glad i å balansere.
- Du må lage han høg og smal, kommanderte ho. Pappa grynta mellom all steinen. Han likar ikkje sommarprosjekta. Han vil helst sitte på altanen og drikke kaffi når det er sommar. Vi hadde ikkje stått lenge og sett på muringa, Lena og eg, før han bad oss gå langt, langt vekk og leike.

- Har du ingen pappa, du? spurde eg fort, nesten i eit lite host då vi hadde sprunge gjennom hekken og kome bort til Lena sin hage Og Lena sin mur.
- Det har eg vel, svara Lena.
Ho heldt hendene rett ut medan ho balanserte bakover. Eg såg på dei utslitne tennisskoa hennar som flytta seg lenger og lenger vekk.
- Kvar er han, då?
Det visste ikkje Lena. Han hadde stukke av før ho vart fødd.
- Stakk han av? spurde eg forferda.
- Høyrer du dårleg?
Lena såg irritert på meg.
- Kva brukar ein dei til, forresten? small ho i. Eg visste ikkje heilt kva eg skulle svare. Brukar og brukar.
- Dei bygger ting. Murar og slikt.
- Lena hadde mur.
- Og så kan dei ... eh ...
Eg hadde aldri tenkt så nøye over kva eg brukar pappa til. Liksom for å få ein idé strekte eg meg på tå og kika over hekken. Pappa sto og skjente på sommarprosjektet og var raud i ansiktet. Det var ikkje så lett å kome på akkurat kva eg brukar han til.
- Dei et kokt kål, sa eg til slutt.

Verken Lena eller eg likar kokt kål. Det smakar slim. Dessverre har vi ein heil åker med kål i Knert-Mathilde. Både mi og Lena si mamma seier at kål, det skal ein ete, til sitt eige beste. Men pappa, han seier ikkje det. Han et kålen min. Eg berre lempar den grøne smørja over på hans tallerken når mamma ser ein annan veg.

Lena syntest visst ikkje at det var så dumt påkome av meg, det med kålen, skjøna eg. Ho hadde god utsikt over til pappa og sommarprosjektet der oppe på muren. Ei lang stund sto ho på ein fot og studerte han nøye.
- Hm, sa ho til slutt og hoppa ned.

Seinare på dagen gjekk vi på Buda for å kjøpe alt det Magnus hadde gløymt. Mor til Lena jobbar der. Ho dreiv og talde varer då vi kom.
- Hei! helste ho.
- Hei, sa eg.
Lena berre løfta handa og helste.
Då vi kom ut att, stoppa vi for å lese lappane som hang på døra. Det gjer vi alltid. I dag hang der ein ekstra stor ein. Vi bøygde oss nærare.

«Hundekvalp ønskes.
Gjerne blandingsrase.
Må vere reinsleg.»

Lena las lappen mange gonger.
- Skal du ha hund? spurde eg.
- Nei, men det der må vel gå an med pappaer også?

Magnus hadde fortalt Lena og meg om kontaktannonsar ein dag. Det er slike notisar som ein set inn i avisene når ein vil ha seg kjærast. Lena hadde tenkt litt på det, fortalde ho, når det gjaldt denne pappaen, om det gjekk an å sette inn ein slik annonse. Det var berre ein bakdel: Ein kunne aldri vite kven som las aviser. Det kunne vere bandittar og rektorar og kva som helst. Då var det betre å henge opp lappen på Buda, der ho visste kven som handla.
- Skriv du, Trille. Du er så god på løkkeskrift, sa ho då ho hadde vore inne i butikken og henta penn og papir.
Den eine musefletta hennar hang skeivt, men elles såg ho veldig bestemt ut.
Eg kjende meg svært skeptisk.
- Kva skal eg skrive, då?
Lena la seg ned på trebordet utanfor Buda og tenkte så hardt at eg nesten kunne høyre det.
- Skriv: «Pappa ønskes», begynte ho.
Eg sukka.
- Lena, trur du ...
- Skriv det!
Eg trekte på skuldrene og gjorde som ho sa.
Etter dette var Lena stille ei god stund til henne å vere. Til slutt kremta ho og talte høgt og tydeleg:
- «Må vere snill og like kokt kål, men alt av interesse så lenge han er snill og likar kokt kål.»
Eg rynka på bryna. Det høyrdest rart ut.
- Er du sikker på at vi bør skrive om kål, Lena? Nei, det var ikkje Lena sikker på. Men han måtte vere snill.

Til slutt vart lappen slik:

«Pappa ønskes.
Må være velldig snill.
Og glad i ongar.»

Heilt øvst skreiv vi etternamnet og telefonnummeret til Lena, og så klistra ho opp lappen, tett under hundelappen.
- Du er sprø! sa eg.
- Eg er ikkje sprø. Eg får berre litt fart i sakene, svara Lena.

Lena hadde verkeleg fått fart i sakene. Det gjekk ein halv time etter at vi kom heim til henne, så ringde telefonen. Eigentleg trur eg ikkje Lena hadde tenkt så nøye over kva vi hadde gjort, før akkurat då. Det ringde og ringde.
- Skal du ikkje ta den? kviskra eg til slutt.
Ho reiste seg motvillig opp og løfta av røret.
- H-hallo ... ?
Stemma til Lena var tynn som ein liten tråd. Eg la øyret inntil.
- Halloen, ja. Det er Vera Johansen som ringer. Er det du som har hengt opp lapp på Buda?
Lena såg på meg med store auge, og så kremta ho:
-Ja...
- Flott! Då har eg noko av interesse. Han er litt uroleg enno, men tenk, han har ikkje tissa inne ein einaste gong dei siste to vekene!
Haka til Lena datt nesten ned på magen.
- Tissar han ute? spurde ho forskrekka.
-Ja, er han ikkje flink?
Vera Johansen høyrdest svært stolt ut. Ho måtte vere sprø, tenkte eg. Ein pappa som ikkje tissa inne! Lena hadde vorte rar i ansiktet, men ho syntest visst ho måtte ta seg litt saman, så ho reinska stemma og spurde litt morskt om han likte kokt kål. Det vart stille ein augneblink i andre enden.
- Nei, veit du, det har eg aldri gitt han. Har du mamma heime kanskje? Ho vil vel gjerne ha eit ord med i laget, ho også?
Lena seig ned på kne. Det siste Vera Johansen sa, var at ho kunne ta han med seg bort i femtida, så vi kunne få sjå han. Det var lettare å bestemme seg då.

Lena vart sittande og sjå ut i lufta etter at ho hadde lagt på.
- Tissar din pappa ute, Trille? spurde ho til slutt.
- Veldig sjeldan.
Lena la seg ned på magen og dunka hovudet i golvet.
- Å, dån! Kva kjem mamma til å seie?

Det fann vi fort ut, for like etterpå vart døra slått på vid vegg med dunder og skrall, og inn kom mor til Lena med lappen i handa og raude kinn. Ho liknar Lena.

- Lena Lid! Kva er dette?
Lena rørte seg ikkje, der nede på golvet.
- Svar! Er du heilt sprø?
Eg merka at Lena ikkje hadde så mykje å seie.
- Ho får litt fart i sakene, forklarte eg.

Mor til Lena er heldigvis van med å vere mor til Lena, så ho får ikkje sjokk av slikt som dette. Eg såg på henne og tenkte at det nok er mange som har lyst til å gifte seg med henne. Ho har ei sølvkule i nasen.
- Eg skal aldri gjere det meir, lova Lena der nede.
Mor hennar sette seg ned på golvet, ho også. Dei gjer det der i huset.
- Ja ja. Eg fekk røska lappen bort før nokon såg kva som sto der, flirte ho.
Eg forsto at eg måtte hjelpe til igjen:
- Vera Johansen kjem med ein klokka fem.

Den ettermiddagen ringde Lena si mor sytten gonger til Vera Johansen. Ingen tok telefonen. Klokka vart meir og meir. Frå kvart på fem sat vi rundt kjøkkenbordet og venta alle tre. Minuttvisaren hoppa mot tolvtalet, hakk for hakk.
- Eg trur ikkje på dykk, sa mor til Lena.
Då ringde det på.
På trappa sto ei smilande Vera Johansen med raud bluse og hovudet på skakke. Vi prøvde å sjå forbi henne. Ingen av oss kunne få auge på nokon pappa, men ein kunne aldri vite. Kanskje han sto bak hjør¬net og tissa.
- God dag, sa mor til Lena.
- God dag, god dag! Ja, no er de vel spente på kva eg har med! nesten ropte Vera.
Mor til Lena prøvde å smile. Det gjekk dårleg.
- Vi har eigentleg ombestemt oss, stotra Lena, men Vera Johansen var allereie på veg mot bilen sin. Det går liksom ikkje an å stoppe slike damer.

Lena er no ikkje så god å stoppe, ho heller, forresten. Ho hoppa ut på trappa og spurta forbi Vera.
- Vi vil ikkje ha han, høyrer du. Dei skal tisse inne!
Akkurat, då ho hadde sagt det, høyrde vi eit pitte lite, spinkelt bjeff frå bilen. Eit kvalpehovud kom til syne i bilruta.
- Ein hund? kviskra Lena.
- Ja, Vera Johansen rynka bryna. - Var det ikkje ein hund du ville ha?
Lena lét opp og igjen munnen fleire gonger.
- Nei, eg skulle ha ...
- Ein chinchilla! ropte mor hennar frå døra.

Kvalpen som Vera Johansen hadde med, var søtare enn ein chinchilla. Lena ville behalde han, men det fekk vere grenser for alt, sa mor hennar.
Etterpå måtte mor til Lena skru på motorsykkelen ei heil stund for å roe seg ned. Lena og eg sette oss på vaskemaskina og såg på. Av og til bad ho oss sende verktøy. Elles var det heilt stille.
- Det er ikkje berre å henge opp lappar slik i hytt og gevær, sa ho til slutt. - Har du tenkt på kven vi kunne ha enda opp med, Lena?
Eg tenkte på alle ungkarane som handlar på Buda.
- Vi har forresten ikkje plass til nokon pappa heller, fortsette mora under motorsykkelen.
Det var ikkje Lena einig i. Dei kunne rydde kjellaren.
- Det er nok mannfolk her i huset frå før. Vi har Trille, heldt mora på der nede.
Akkurat det syntest Lena var det dummaste ho hadde høyrt på lenge.
- Trille er vel ingen mann!
- Kva er eg då? spurde eg.
- Du er ein nabo.
Jaha, tenkte eg, og skulle ønskje ho hadde sagt eg var ein bestevenn i staden for.

______________________________________________________________________

Frå Maria Parr: Vaffelhjarte. Samlaget 2011. Side 42-53.
Publisert med løyve frå forfattar og forlag. Elektronisk utgåve ved Nynorsk kultursentrum 2015.
© Anna publisering eller offentleg bruk kan berre gjerast med løyve frå forfattar og forlag.

 ______________________________________________________________________